وجود نقدینگی سرگردان و عدم انتشار اوراق مشارکت

با آن که رییس کل بانک مرکزی وعده داده بود که این بانک در آبان و آذر ماه سال جاری اوراق مشارکت منتشر کند با این حال  با گذشت دو ماه از وعده رییس کل هنوز این بانک اوراق مشارکت خود را منتشر نکرده است.
این اتفاق تنها مربوط به سال 89 نمی شود بلکه بانک مرکزی از سال 87 دیگر اوراق مشارکتی منتشر نکرده است.
پیشتر محمود بهمنی اعلام کرده بود بانک مرکزی در نظر دارد تا پایان آبان سال جاری 45 هزار میلیارد ریال و در آذر سال جاری 60 هزار میلیارد ریال اوراق مشارکت منتشر کند. بنابراین بانک مرکزی تا پایان آذر 89 حدود 105 هزار میلیارد ریال اوراق مشارکت در نوبت های مختلف منتشر خواهد کرد.
او دلیل انتشار اوراق مشارکت را وجود نقدینگی سرگردان در کشور اعلام کرده بود که این وجوه از این طریق جمع آوری و به واحدهای تولیدی تزریق می شود.
با این حال با گذشت بیش از دو ماه از وعده بهمنی هنوز این امر تحقق نیافته و بانک مرکزی هنوز اوراق مشارکتی منتشر نکرده است.
هدف از انتشار اوراق مشارکت بانک مرکزی جمع آوری نقدینگی مازاد و در نتیجه کنترل تورم است. عدم انتشار این اوراق در شرایطی انجام می شود که کارشناسان معتقدند نقدینگی سرگردان هر از چند گاهی از بازاری سر در می آورد و بعد به بحرانی بدل می شود.
شاهین شایان آرانی در گفتگو با بینا از نقدینگی مازادی می گوید که سرگردان است و شبکه بانکی نیز نتوانسته آنها را جذب کند زیرا سودی که بانک ها به سپرده ها پرداخت می کند برای افراد جذاب نیست. علاوه بر این کارشناسان معتقدند نرخ سود شبکه بانکی چنان نازل است که می توان گفت نه تنها سپرده گذاری در بانک ها برای افراد سود آور نیست  بلکه نمی تواند ارزش وجوه آنان را حفظ کنند در نتیجه اگر بگوییم شبکه بانکی سپرده گذاران را جریمه می کند ادعای درستی است.  
این نقدینگی سرگردان که شبکه بانکی نتوانسته آن را جذب کند هر از چند گاهی از بازاری سر در می آورد. بخش اعظمی از نقدینگی مربوط به تولیدکنندگانی است که به دلیل رکود ترجیح داده اند حجم تولید و کار خود را کاهش دهند و به این زودی ها هم معلوم نیست که بتوانند دوباره به کار خود رونق دهند.
کارشناسان معتقدند برای جلوگیری از تلاطم های اقتصادی که به دلیل نقدینگی مازاد به وجود می آید یا باید نرخ سود شبکه بانکی را جذاب کرد و یا این که بانک مرکزی برای جمع آوری نقدینگی اقدام به عرضه و فروش اوراق مشارکت کند. البته نباید از نرخ سود این اوراق غافل بود. نرخ اورق مشارکت نیز باید به گونه ای تعیین شود که افراد راغب باشند اوراق را خریداری کنند.
در حال حاضر نرخ سود اوراق مشارکت بستگی به زمان آنها دارد. بانک مرکزی در بسته سیاستی- نظارتی سال جاری، نرخ سود اوراق مشارکت به میزان یک درصد سود بیش از  نرخ سود سپرده های بانکی همان سال در نظر گرفته است. با این حال این نرخ سود هم چندان جذاب نیست زیرا مدت هاست که حجم قابل توجهی از اوراق مشارکت ها به فروش نمی رود و روی دست بانک ها می ماند.