دریافت جریمه و بهره بانکی منطبق با قانون و شرع

قائم مقام بانک مرکزی با تاکید بر اینکه باید استانداردهایی برای بانکداری اسلامی در کشور اجرایی شود، گفت: اجرای صحیح فرامین شرعی جز با استانداردها ممکن نیست و باید استانداردهایی در زمینه بانکداری اسلامی وضع شود تا همه بانک‌ها آن را اعمال کنند.
او ادامه داد: برای جبران عقب افتادگی در این زمینه گروهی مامور شده‌اند که همه استانداردهای جهان اسلام را به فارسی ترجمه کنند و گروهی فقهی نیز آن‌ها را با فقه شیعه تطبیق می‌دهند و پس از آن قوانینی که از مجلس بیرون می‌آید، با این استانداردها منطبق می‌شود.
پورمحمدی با بیان این‌که شورای فقهی بانکداری اسلامی هم اکنون در بانک مرکزی شکل گرفته است گفت: ‌این شورا می‌تواند با آنچه در بورس شکل گرفته به دغدغه‌ها در این بخش پاسخ بدهد.
او در ادامه به جرائم دیرکرد در بانک‌ها پرداخت و با بیان این که از آنچه در آن به عنوان جریمه یاد می‌شود وجه التزام برای اجرای توافق بین بانک و مشتری است، گفت: این موضوع در قرارداد مندرج است و تایید فقهی بزرگان را دارد. ضمن این که به تصویب قانونگذار نیز رسیده است.
وی با دفاع از دریافت این وجوه از مشتریان بد حساب، گفت: ‌برای برطرف شدن دغدغه بزرگان به چند نفر از فقها سفارشی داده شده که کتاب وجه التزام را تهیه کنند. این کتاب اثبات کننده این موضوع است که دریافت جریمه بانکی ذره ذره منطبق با قانون و شرع است.
قائم مقام بانک مرکزی همچنین با انتقاد از این‌که قانون بانکداری اسلامی پس از تصویب در سال 62 در عین این که قرار بوده پنج ساله اجرا شود تاکنون ادامه پیدا کرده است گفت: اگرچه در آن زمان کشور ما یک حرکت نوآورانه داشت، اما پس از آن دیگر فرصتی برای برطرف کردن ایرادات قانون بانکداری بدون ربا پیش نیامده است.
او افزود: هم اکنون ابزارهای جدیدی مانند کارت اعتباری در بانکداری ایجاد شده و یا دیگر مضاربه عقد مناسبی نیست. همچنین مزارعه و مساقات در دنیای امروز دیگر کاربردی ندارد و نگرانی این است که این قانون پویایی خود را از دست داده باشد.
طراحی عقود جدید در بانکداری اسلامی
قائم مقام بانک مرکزی از طراحی 3 عقد جدید در بانکداری اسلامی توسط کمیته فقهی بانک مرکزی خبر داد.
سیدحمید پورمحمدی در همایش تامین مالی از طراحی 3 عقد جدید به نام مرابحه، استصناع (طلب منابع برای صنعت) و عقد خرید دین در کمیته فقهی بانک مرکزی خبر داد.
قائم مقام بانک مرکزی تاکید کرد: با توجه به اینکه بسیاری از کارشناسان برخی از عملیات بانکها را صوری قلمداد و مورد انتقاد قرار می‌دادند با طراحی عقد جدید مرابحه تنگناها در نظام بانکی برطرف می‌شود و عملیات بانکی به صورت واقعی حرکت خواهد کرد.
پورمحمدی افزود: در گذشته گرفتن وام از بانکها در قالب فروش اقساطی مانند خرید خوردو و لوازم خانگی، جعاله تعمیر مسکن و یا وام مسکن امکانپذیر بود در حالی که نیازهایی مانند بدهی و سایر نیازهای زندگی قابل دریافت وام در شبکه بانکی نبود اما با طراحی عقد جدید مرابحه در تجارت خرد و کلان نیاز واقعی افراد از این طریق برطرف می‌شود.
قائم مقام بانک مرکزی تاکید کرد: 80 درصد تامین مالی مردم در عقد مرابحه قابل تامین است و دیگر لازم نیست مردم برای رفع مشکلات خود وام خودرو دریافت کرده و آن را تبدیل به روش دیگر بکنند.
پورمحمدی گفت: گرچه در سال گذشته از عقد استصناع غافل بوده‌ایم اما امروز این عقد در بانکها جاری خواهد شد و همچنین با عقد خرید دین کمک به تامین نقدینگی بنگاه‌های اقتصادی و پرداخت بدهی‌های آنها خواهد شد.
پورمحمدی افزود: برای طراحی اوراق مشارکت استانداردهایی تعریف شده و امسال برای اولین بار با همکاری وزارت اقتصاد اوراق مشارکت ارزی منتشر شد همچنین برای نخستین بار اوراق گواهی سپرده ارزی در سطح بین‌المللی منتشر شد.
وی همچنین استفاده از انواع صکوک در بانک مرکزی و شبکه بانکها خبر داد و گفت: کمیته فقهی بانک مرکزی با همکاری سایر اندیشمندان مرتب به نوآوری و طراحی ابزارهای جدید در بانکداری اسلامی اقدام می‌کند.
طراحی جایزه ویژه بانکداری اسلامی
قائم مقام بانک مرکزی از طراحی جایزه بزرگ بانکداری اسلامی به نام جایزه شهید صدر خبر داد و گفت: این جایزه به کسانی تعلق می‌گیرد که در زمینه بانکداری اسلامی در دنیا نوآوری ایجاد می‌کنند و هدف از طراحی آن هم ایجاد تحرک جدی در زمینه بانکداری اسلامی است.
حمید پورمحمدی در سومین کنفرانس توسعه نظام تامین مالی در ایران با اعلام این خبر گفت:‌ همچنین به دنبال طراحی این جایزه همایش سالانه بانکداری اسلامی نیز برگزار شده و هر سال در این همایش جایزه شهید صدر اعطا می‌شود.