ابهام درگزارش بانک مرکزی از وضعیت اقتصادی ایران

ابهام 3 ساله در نرخ رشد، مبادلات 600 میلیارد دلاری کالا در 4 سال، کاهش 141میلیون بشکه‌ای تولید نفت، بدهی خارجی ایران 21 میلیارد دلار، رشد 45 هزار میلیارد تومانی نقدینگی، دارایی ارزی بانک مرکزی 65 میلیارد دلار و طلب 250 هزار میلیارد تومانی بانکها بخشی از اخبار نماگرهای اقتصادی جدید بانک مرکزی است.
تازه ترین گزارش بانک مرکزی از وضعیت اقتصادی ایران در سال گذشته در گزارش جدید "نماگرهای اقتصادی سه ماهه چهارم سال 88 " روز گذشته منتشر شد که مشروح ان به شرح زیر است:
نرخ رشد اقتصادی از 3 سال پیش در ابهام
در حالی تازه‌ترین گزارش بانک مرکزی با عنوان "نماگرهای اقتصادی سه ماهه چهارم سال 88 " روز گذشته منتشر شد که آمار نرخ رشد اقتصادی از سال 87 تاکنون همچنان نامشخص است.
در گزارش "نماگرهای اقتصادی سه ماهه چهارم سال 88 " بانک مرکزی که روز گذشته منتشر شد، آخرین رقم از نرخ رشد اقتصادی کشور به سه ماهه دوم سال 87 برمی گردد که نرخ رشد اقتصادی با نفت 2.3 درصد و بدون نفت 2.7 درصد اعلام شده است.
در گزارش قبلی بانک مرکزی با عنوان " خلاصه تحولات اقتصادی کشور در سال 88 " نیز که در مهرماه منتشر شده بود، نرخ رشد اقتصادی سالهای 87 و 88 اعلام نشده بود.
تحقق نرخ رشد تولید ناخالص داخلی 2.3 درصد با نفت و 2.7 درصد بدون نفت در سه ماهه دوم سال 87 درحالی است که هدف نرخ رشد متوسط برنامه چهارم توسعه 8 درصد و نرخ مصوب سال 87 برابر 8.4 درصد بوده است.
بر اساس آخرین آمار منتشر شده، نرخ رشد ارزش افزوده در بخش کشاورزی در سه ماهه دوم سال 87 منفی 10.3 درصد، بخش صنعت و معدن 8.3 درصد، بخش ساختمان 10.7 درصد و بخش خدمات 5.5 درصد بوده است.
آخرین نرخ رشد اقتصادی سالانه کشور که توسط بانک مرکزی اعلام شده است، مربوط به سال 86 است که در این سال نرخ رشد اقتصادی با نفت 6.7 درصد و بدون نفت 7.3 درصد بوده است.
مبادلات تجاری کالا در ایران طی 4 سال از مرز 600 میلیارد دلار گذشت
مبادلات تجاری کالا در ایران طی 4 سال گذشته به بیش از 607 میلیارد دلار رسیده است.
طی سالهای 85 تا 88 بیش از 292 میلیارد و 191 میلیون دلار صادرات نفت و گاز داشته ایم که این رقم در این 4 سال به ترتیب 62011 میلیون دلار، 81567 میلیون دلار، 82403 میلیون دلار و 66210 میلیون دلار بوده است.
بنابراین گزارش، درآمد صادرات نفت و گاز ایران در سال گذشته با بیش از 16 میلیارد دلار کاهش مواجه شده است.
نماگرهای اقتصادی بانک مرکزی حاکی است: در چهار سال گذشته بیش از 70 میلیارد و 490 میلیون دلار صادرات غیر نفتی داشته ایم که این رقم در سالهای 85 تا 88 به ترتیب 14179 میلیون دلار، 16101 میلیون دلار، 18886 میلیون دلار و 21324 میلیون دلار بوده است که همواره در این سالها سیر صعودی داشته است.
جزئیات واردات 245 میلیارد دلاری کالا در این چهارسال هم به این ترتیب بوده است که از 49987 میلیون دلار در سال 85 به 58240 میلیون دلار در سال 86 و 70199 میلیون دلار در سال 87 افزایش یافته؛ ولی در سال 88 با افت محسوسی به 66598 میلیون دلار کاهش یافته است.
بر اساس این گزارش، تراز بازرگانی کشور در سالهای مورد بررسی به ترتیب 26204 میلیون دلار، 39428 میلیون دلار، 31090 میلیون دلار و 20936 میلیون دلار اعلام شده است.
کاهش 141 میلیون بشکه‌ای تولید نفت ایران در سال 88
بر اساس گزارش جدید بانک مرکزی، مجموع تولید نفت ایران در سال 88 با کاهش 141 میلیون بشکه‌ای به یک میلیارد و 298 میلیون بشکه رسیده است.
تولید روزانه نفت ایران که در سال 87 بیش از سه میلیون و 947 هزار بشکه در روز بوده است، در سال 88 با کاهش 9.9 درصد به سه میلیون و 557 هزار بشکه در روز رسیده است.
بر اساس این گزارش، در حالی مجموع تولید نفت ایران در سال 87 بیش از یک میلیارد و 439 میلیون بشکه بوده است که این رقم در سال گذشته به یک میلیارد و 298 میلیون بشکه کاهش یافته است.
این گزارش حاکی است: صادرات روزانه نفت ایران از 2 میلیون و 309 هزار بشکه در سال 87 به 2 میلیون و 24 هزار بشکه در سال گذشته تنزل پیدا کرد.
درحالی سال 87 بیش از 842 میلیون بشکه نفت صادر کردیم که این رقم در سال 88 به 738 میلیون بشکه کاهش یافته است.
بنابراین گزارش، تولید روزانه نفت ایران در سالهای 85 و 86 به ترتیب 4052 و 4057 هزار بشکه و صادرات روزانه نفت ایران نیز در این سالها به ترتیب 2486 و 2522 هزار بشکه بوده است.
بدهی خارجی ایران 21 میلیارد و 526 میلیون دلار اعلام شد
بر اساس تازه ترین گزارش بانک مرکزی، بدهی خارجی قطعی ایران در پایان سال گذشته 21 میلیارد و 526 میلیون دلار اعلام شده است.
بدهی خارجی قطعی ایران که در پایان سال 87 بیش از 21 میلیارد و 502 میلیون دلار بوده است، در پایان سال 88 تغییر محسوسی نداشته و با رشد اندک 24 میلیون دلاری مواجه شده است.
این در حالی است که بدهی خارجی قطعی ایران در پایان سال 88 در مقایسه با آذر ماه سال 88 بیش از 620 میلیون دلار کاهش داشته است.
بر اساس این گزارش، از مجموع بدهی خارجی قطعی ایران، 8787 میلیون دلار بدهی کوتاه مدت و 12739 میلیون دلار بدهی میان و بلند مدت است.
این گزارش از سررسید بدهی های خارجی کشور حاکی ازین است که، 11 میلیارد و 621 میلیون دلار از بدهی خارجی کشور در سال جاری سررسید شده و 2274 میلیون دلار در سال 90، 1951 میلیون دلار در سال 91، 1553 ميلیون دلار در سال 92 و 4127 میلیون دلار نیز در سالهای 93 به بعد سررسید خواهد شد.
بر اساس این گزارش، مجموع بدهی های قطعی و احتمالی که شامل همه تعهدات خارجی کشور از جمله اعتبارات اسنادی گشایش یافته که کالای آن هنوز حمل نشده، می شود، در پایان سال 88 به بیش از 44 میلیارد و 400 میلیون دلار رسیده است.
همچنین به منظور انطباق آمار دیون خارجی با استانداردهای بین المللی، از پایان شهریور ماه 1384 ، تعهدات بالفعل فاینانس های خودگردان که در گذشته در تعهدات بالقوه طبقه بندی می شد به آمار تعهدات بالفعل اضافه گردید.
رشد 45 هزار میلیارد تومانی نقدینگی کشور در سال 88
مجموع نقدینگی کشور در سال 88 با رشد 45 هزار میلیارد تومانی به بیش از 235 هزار میلیارد تومان رسیده است.
روند بررسی افزایش نقدینگی در کشور طی سالهای 86 تا 88 حاکی است، حجم نقدینگی در کشور در سال 86 کمتر از 36 هزار میلیارد تومان، در سال 87 بیش از 26 هزار میلیارد تومان و در سال 88 نیز 45 هزار میلیارد تومان افزایش داشته که در نوع خود یک رکورد محسوب می شود.
این در حالی است که نرخ رشد نقدینگی در سال های 85 تا 88 به ترتیب 39.4 درصد، 27.7 درصد، 15.9 درصد و 23.9 درصد بوده است.
گزارش از جزئیات متغیرهای پولی و اعتباری کشور در پایان سال 88 حاکی است، در این تاریخ حجم پایه پولی کشور 603 هزار میلیارد ریال، حجم پول 601 هزار میلیارد ریال، اسکناس و مسکوک در دست اشخاص 192 هزار میلیارد ریال، سپرده های دیداری 409 هزار میلیارد ریال، سپرده های غیر دیداری ( شبه پول) 1754 هزار میلیارد ریال و کل سپرده های بخش غیردولتی 2163 هزار میلیارد ریال بوده است.
دارایی ارزی بانک مرکزی از مرز 65 میلیارد دلار گذشت
خالص دارائی‌های خارجی بانک مرکزی در پایان سال 88 به بیش از 65 میلیارد دلار رسیده است.
خالص دارائی‌های خارجی بانک مرکزی در پایان سال 88 با بیش از 16.5 درصد رشد مواجه شده و معادل ریالی آن از مرز 655 هزار میلیارد ریال گذشته است.
بنابراین گزارش، خالص دارائی‌های خارجی بانکها نیز در پایان سال 88 با بیش از 68.1 درصد افزایش به بیش از معادل ریالی 69 هزار میلیارد ریال رسیده است.
مجموع دارائی های خارجی سیستم بانکی کشور در پایان سال 88 بیش از 72 میلیارد دلار معادل ریالی 725 هزار میلیارد ریال اعلام شده است که در مقایسه با پایان سال 87 بیش از 20 درصد رشد نشان می دهد.
نماگرهای اقتصادی بانک مرکزی، بدهی بخش غیردولتی به بانکهای تجاری را در پایان سال گذشته 1633 میلیارد ریال و به بانکهای تخصصی 503 هزار میلیارد ریال اعلام کرده است.
بدهی بخش دولتی به سیستم بانکی در این گزارش 364 هزار میلیارد ریال در پایان سال 88 اعلام شده است که 25.1 درصد رشد داشته است.
جزئیات طلب 250 هزار میلیارد تومانی بانکها از دولت و غیردولت
مجموع مطالبات سیستم بانکی کشور از دولت و غیر دولت در پایان سال گذشته به بیش از 250 هزار میلیارد تومان رسیده است.
جزئیات مطالبات سیستم بانکی کشور به این ترتیب است که بانک مرکزی تنها از دولت و شرکتهای دولتی طلب دارد، ولی بقیه بانکها هم از دولت و شرکتهای دولتی و هم از بخش غیر دولتی طلب دارند.
بنابراین گزارش، در پایان سال 88 طلب بانک مرکزی از دولت 9222 میلیارد تومان، از شرکتها و موسسات دولتی 4273 میلیارد تومان و در مجموع 13495 میلیارد تومان بوده است.
این در حالی است که طلب بانکها از دولت در پایان سال گذشته 19267 میلیارد تومان ، از شرکتها و موسسات دولتی 3699 میلیارد تومان، از بخش غیر دولتی بیش از 213 هزار میلیارد تومان و در مجموع بیش از 236 هزار میلیارد تومان بوده است.
در حالی مجموع طلب سیستم بانکی کشور از بخش دولتی بیش از 36 هزار میلیارد تومان است که مجموع سپرده های بانکی بخش دولتی در سیستم بانکی کمتر از این رقم و دقیقاً 30 هزار میلیارد تومان است.
عقب‌ماندگی 29 هزار میلیارد تومانی مالیات از بودجه جاری کشور
درحالی درآمد مالیاتی کشور در سال 88 به مرز 30 هزار میلیارد تومان رسیده است که هنوز برای تامین بودجه جاری 59 هزار میلیارد تومانی این سال 29 هزار میلیارد تومان کسری دارد.
تامین بودجه جاری کشور از محل درآمدهای مالیاتی یکی از مواد مهم برنامه چهارم توسعه بوده است که در جریان تصویب برنامه پنجم در مجلس نیز تصویب شده است که تا پایان برنامه تمام 100 درصد بودجه جاری از محل مالیات تامین شود.  این در حالی است که در سال 88 درآمد مالیاتی کشور به 30 هزار میلیارد تومان و بودجه جاری به بیش از 59 هزار میلیارد تومان رسیده است.
البته این مساله را نباید فراموش کرد که رشد درآمدهای مالیاتی کشور در سال 88 به بیش از 25.1 درصد رسیده است که در مقایسه با رشد 1.9 درصدی بودجه جاری کشور در این سال قابل توجه است و نشان می دهد که دولت به سمت افزایش سهم درآمدهای مالیاتی در بودجه جاری پیشرفت قابل قبولی داشته است.
رشد بودجه جاری دولت که در سال 85 منفی 30.4 درصد بوده است، در سال 86 1.3 درصد و در سال 87 بیش از 38.3 درصد شده است.
71 هزار میلیارد تومان فعالیت عمرانی دولت در 4 سال گذشته
فعالیت عمرانی دولت احمدی نژاد در چهار سال گذشته به بیش از 71 هزار و 450 میلیارد تومان رسیده است.
گزارش نماگرهای اقتصادی بانک مرکزی حاکی است، دولت در سالهای 85 تا 88 به ترتیب 14557 میلیارد تومان، 14775 میلیارد تومان، 22301 میلیارد تومان و 19817 میلیارد تومان صرف هزینه های عمرانی کرده است.
بر اساس این گزارش، رشد فعالیتهای عمرانی دولت در این چهار سال به ترتیب 23.7 درصد، 1.5 درصد، 50.9 درصد و منفی 11.1 درصد بوده است.
کاهش 37 درصدی برداشت دولت از حساب ذخیره ارزی
برداشت دولت از حساب ذخیره ارزی در سال گذشته در مقایسه با سال 87 با کاهش 37.2 درصدی مواجه شده است.
برداشت دولت از حساب ذخیره ارزی در سال 88 به 13 هزار و 311 میلیارد تومان رسیده است.
بنابراین گزارش، استفاده دولت از موجودی حساب ذخیره ارزی در سال 87 بیش از 21 هزار و 219 میلیارد تومان بوده است که این رقم در سال گذشته با 7900 میلیارد تومان کاهش مواجه شده است.
دولت در سالهای 85 و 88 نیز به ترتیب 14257 میلیارد تومان و 10699 میلیارد تومان از موجودی حساب ذخیره ارزی برداشت کرده است.
بر اساس گزارش بانک مرکزی، عمده برداشتهای دولت از حساب ذخیره ارزی در این سالها صرف هزینه های عمرانی شده است.